Đánh giá toàn diện kết quả dự án ứng dụng VR3D phục vụ chuyển đổi số di sản văn hóa tỉnh Phú Thọ
Chiều ngày 06/7/2026, tại Trường Đại học Công nghệ Thông tin và Truyền thông – Đại học Thái Nguyên, Hội đồng đánh giá kết quả thực hiện Dự án khoa học và công nghệ cấp tỉnh Phú Thọ đã tổ chức phiên họp nghiệm thu cấp cơ sở đối với dự án “Ứng dụng công nghệ VR3D xây dựng bảo tàng thực tế ảo tại Bảo tàng Hùng Vương tỉnh Phú Thọ và Khu di tích lịch sử Đền Hùng”.
Dự án do ThS. Đỗ Thị Chi chủ trì thực hiện, hướng tới mục tiêu ứng dụng các thành tựu của công nghệ số trong công tác bảo tồn, lưu giữ và phát huy giá trị di sản văn hóa của tỉnh Phú Thọ; đồng thời tạo ra nền tảng tham quan trực tuyến hiện đại, góp phần thúc đẩy chuyển đổi số trong lĩnh vực văn hóa, bảo tàng và du lịch.
Buổi nghiệm thu có sự tham dự của Hội đồng đánh giá, đại diện đơn vị chủ trì, nhóm nghiên cứu cùng các chuyên gia, cán bộ kỹ thuật tham gia thực hiện dự án.
Hội đồng nghiệm thu gồm các chuyên gia giàu kinh nghiệm
Theo Quyết định thành lập Hội đồng đánh giá kết quả thực hiện dự án, Hội đồng gồm 07 thành viên là các nhà khoa học, nhà quản lý và chuyên gia trong lĩnh vực công nghệ thông tin, bảo tàng, lịch sử và quản lý văn hóa.
Thành phần Hội đồng gồm:
• TS. Nguyễn Duy Minh – Phó Hiệu trưởng Trường Đại học Công nghệ Thông tin và Truyền thông – Chủ tịch Hội đồng;
• PGS.TS Nguyễn Văn Núi – Trưởng phòng Khoa học, Công nghệ và Hợp tác quốc tế, Trường Đại học Công nghệ Thông tin và Truyền thông – Ủy viên, Thư ký;
• ThS. Tô Thị Thu Trang – Giám đốc Bảo tàng Văn hóa các dân tộc Việt Nam – Phản biện 1;
• PGS.TS Hà Thị Thu Thủy – Trưởng Khoa Lịch sử/Viện trưởng Viện Nghiên cứu Xã hội và Nhân văn miền núi, Trường Đại học Sư phạm – Đại học Thái Nguyên – Phản biện 2;
• ThS. Lương Thị Duyên – Phó Trưởng phòng Quản lý Du lịch, Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch tỉnh Thái Nguyên – Ủy viên;
• TS. Nguyễn Minh Tuấn – Trưởng khoa Khoa học Xã hội và Nhân văn, Trường Đại học Khoa học – Đại học Thái Nguyên – Ủy viên;
• TS. Quách Xuân Trường – Trưởng khoa Khoa Công nghệ thông tin, Trường Đại học Công nghệ Thông tin và Truyền thông – Ủy viên.
Sự tham gia của các chuyên gia đến từ nhiều lĩnh vực khác nhau giúp bảo đảm việc đánh giá dự án được thực hiện khách quan, toàn diện cả về khía cạnh khoa học, công nghệ và khả năng ứng dụng thực tiễn.
Toàn cảnh phiên họp nghiệm thu cấp cơ sở
Báo cáo tổng kết quá trình thực hiện dự án
Thay mặt nhóm nghiên cứu, ThS. Đỗ Thị Chi đã trình bày báo cáo tổng kết kết quả thực hiện dự án.
Theo báo cáo, dự án được triển khai theo đúng tiến độ và các nội dung đã được phê duyệt. Nhóm nghiên cứu đã kết hợp giữa các lĩnh vực công nghệ thông tin, đồ họa 3D, thực tế ảo, cơ sở dữ liệu, bảo tàng học và lịch sử để xây dựng một hệ thống tham quan bảo tàng trực tuyến hiện đại.
Trong quá trình triển khai, nhóm nghiên cứu đã tập trung hoàn thành nhiều nội dung quan trọng, bao gồm:
• Khảo sát thực địa tại Bảo tàng Hùng Vương và Khu di tích lịch sử Đền Hùng;
• Thu thập, chuẩn hóa dữ liệu hiện vật;
• Xây dựng cơ sở dữ liệu số;
• Số hóa hiện vật bằng công nghệ 3D;
• Mô hình hóa các không gian trưng bày;
• Tái hiện các khu vực đặc trưng của bảo tàng;
• Xây dựng không gian tham quan 360 độ;
• Tái hiện các hoạt cảnh lịch sử và nghề truyền thống bằng công nghệ thực tế ảo;
• Thiết kế hệ thống quản trị dữ liệu và phần mềm Web3D phục vụ khai thác trực tuyến.
Đây là những nội dung có tính liên ngành cao, đòi hỏi sự phối hợp chặt chẽ giữa các chuyên gia về bảo tàng, lịch sử và công nghệ thông tin.
Sản phẩm trọng tâm của dự án được Hội đồng đánh giá cao
Nội dung được Hội đồng đặc biệt quan tâm là Phần mềm tham quan Bảo tàng ảo Hùng Vương tỉnh Phú Thọ và Khu Di tích lịch sử Đền Hùng trên nền tảng Web3D.
Trong phần trình diễn sản phẩm, nhóm nghiên cứu đã trực tiếp giới thiệu các chức năng nổi bật của hệ thống, bao gồm:
• Tham quan không gian bảo tàng dưới dạng mô hình 3D;
• Trải nghiệm môi trường thực tế ảo ngay trên trình duyệt Web;
• Quan sát hiện vật ở nhiều góc độ;
• Xem thông tin chi tiết của từng hiện vật;
• Tra cứu dữ liệu hiện vật theo nhiều tiêu chí;
• Quản trị cơ sở dữ liệu; Cập nhật hiện vật và nội dung trưng bày;
• Quản lý hình ảnh, video và tư liệu số; quản lý hệ thống thuyết minh;
Ngoài phần mềm Web3D, Hội đồng cũng đánh giá các sản phẩm đi kèm như:
• Hệ thống cơ sở dữ liệu số hiện vật;
• Bộ dữ liệu số hóa 3D;
• Mô hình bảo tàng 3D, Khu di tích lịch sử Đền Hùng;
• Không gian tham quan 360°;
• Hệ thống quản trị dữ liệu;
• Tài liệu hướng dẫn vận hành và khai thác hệ thống.
Các sản phẩm đều được xây dựng đồng bộ, có khả năng tích hợp và mở rộng trong tương lai.
Chủ nhiệm dự án trình bày báo cáo và giới thiệu phần mềm Web3D
Hội đồng phản biện và đánh giá chất lượng sản phẩm
Sau phần trình bày của nhóm thực hiện, các thành viên Hội đồng tiến hành phản biện, trao đổi và đánh giá chi tiết.
Hai phản biện của Hội đồng đã nhận xét sâu về:
• Cơ sở khoa học của dự án;
• Phương pháp xây dựng mô hình 3D;
• Chất lượng dữ liệu số hóa;
• Mức độ chính xác của hiện vật;
• Khả năng khai thác trong thực tế;
• Tính ổn định của hệ thống;
• Khả năng phát triển mở rộng trong tương lai.
Các thành viên Hội đồng thống nhất đánh giá dự án có tính mới, phù hợp với xu hướng chuyển đổi số trong lĩnh vực bảo tồn di sản.
Đặc biệt, việc ứng dụng công nghệ Web3D giúp người sử dụng không cần cài đặt phần mềm chuyên dụng mà vẫn có thể trải nghiệm bảo tàng trực tuyến ngay trên trình duyệt Internet.
Nhiều ý kiến cho rằng đây là hướng tiếp cận phù hợp với xu thế phát triển bảo tàng số trên thế giới, đồng thời mở ra nhiều cơ hội quảng bá hình ảnh văn hóa Đất Tổ Hùng Vương đến đông đảo người dân và du khách.
Đánh giá cao chất lượng kỹ thuật và giá trị ứng dụng
Trong quá trình nghiệm thu, Hội đồng trực tiếp vận hành hệ thống để đánh giá khả năng hoạt động của phần mềm.
Qua quá trình trải nghiệm, Hội đồng ghi nhận:
• Giao diện trực quan, thân thiện;
• Tốc độ truy cập ổn định;
• Hình ảnh 3D rõ nét;
• Các không gian được tái hiện chân thực;
• Dữ liệu hiện vật đầy đủ;
• Hệ thống quản trị thuận tiện;
• Phần mềm vận hành ổn định.
Đặc biệt, các mô hình không gian bảo tàng và Khu di tích lịch sử Đền Hùng được xây dựng có độ chân thực cao, thể hiện rõ đặc trưng kiến trúc, không gian trưng bày và cảnh quan.
Việc tích hợp dữ liệu lịch sử, hình ảnh, video, mô hình 3D và hệ thống thuyết minh giúp nâng cao trải nghiệm của người sử dụng, đồng thời hỗ trợ hiệu quả công tác nghiên cứu, giáo dục truyền thống và quảng bá du lịch.
Dự án được Hội đồng đánh giá đạt kết quả tốt
Kết luận phiên họp, TS. Nguyễn Duy Minh – Chủ tịch Hội đồng ghi nhận những nỗ lực của nhóm nghiên cứu trong suốt quá trình triển khai dự án.
Hội đồng thống nhất nhận định:
• Dự án được triển khai đúng mục tiêu;
• Hoàn thành đầy đủ các nội dung nghiên cứu;
• Sản phẩm đảm bảo chất lượng;
• Hồ sơ đầy đủ theo quy định;
• Phần mềm có khả năng ứng dụng thực tế cao.
Đặc biệt, Phần mềm tham quan Bảo tàng ảo Hùng Vương tỉnh Phú Thọ và Khu Di tích lịch sử Đền Hùng trên nền tảng Web3D được đánh giá là sản phẩm có chất lượng tốt, đáp ứng yêu cầu về kỹ thuật, mỹ thuật, tính khoa học và tính ứng dụng.
Sau thời gian làm việc nghiêm túc, dân chủ và khách quan, Hội đồng thống nhất đánh giá dự án đạt kết quả tốt, đủ điều kiện hoàn thiện hồ sơ để trình Hội đồng nghiệm thu cấp tỉnh theo quy định.
Khẳng định vai trò của khoa học công nghệ trong bảo tồn di sản văn hóa
Việc hoàn thành và nghiệm thu thành công dự án là minh chứng rõ nét cho hiệu quả của việc ứng dụng khoa học và công nghệ vào công tác bảo tồn, phát huy giá trị di sản văn hóa trong thời kỳ chuyển đổi số.
Thông qua nền tảng Web3D, các giá trị lịch sử, văn hóa của Bảo tàng Hùng Vương và Khu di tích lịch sử Đền Hùng sẽ được giới thiệu một cách sinh động, trực quan và hiện đại đến người dân trong nước cũng như bạn bè quốc tế. Đây không chỉ là công cụ hỗ trợ công tác quản lý, lưu trữ và bảo tồn hiện vật mà còn góp phần đổi mới phương thức giáo dục truyền thống, quảng bá hình ảnh quê hương Đất Tổ Hùng Vương và thúc đẩy phát triển du lịch văn hóa theo hướng thông minh.
Kết quả của dự án tạo tiền đề quan trọng để tỉnh Phú Thọ tiếp tục triển khai các chương trình số hóa di sản, xây dựng bảo tàng số, phát triển hệ sinh thái dữ liệu văn hóa và mở rộng ứng dụng công nghệ thực tế ảo trong các lĩnh vực văn hóa, giáo dục và du lịch. Đồng thời, dự án cũng là một mô hình tham khảo có giá trị để nhân rộng tại các bảo tàng và di tích lịch sử khác trên địa bàn tỉnh và khu vực trong thời gian tới.